Objawy astmy zależą w dużej mierze od wieku dziecka.
- U najmniejszych dzieci, do 2. roku życia, astma przebiega przede wszystkim pod postacią kaszlu i/lub świszczącego oddechu. Często pojawia się on po wysiłku, płaczu, karmieniu. Do rzadziej obserwowanych objawów należą napady duszności charakterystyczne dla dzieci starszych i dla dorosłych.
- U dzieci starszych, powyżej 2. roku życia, z objawami nawracającego lub przedłużającego się świszczącego oddechu mogą łączyć się m.in.:
- atopowe zapalenie skóry,
- katar alergiczny,
- alergia pokarmowa.
Częściej też, w porównaniu z dziećmi małymi, rozpoznawana jest u nich astma wysiłkowa oraz po kontakcie z uczulającym alergenem lub kaszlowa postać astmy.
Astma wysiłkowa
U wielu dzieci wysiłek fizyczny wywołuje objawy astmy. U niektórych bywa nawet ich jedyną przyczyną. Kurcz oskrzeli zwykle rozwija się w ciągu 5–10 minut po zakończeniu wysiłku. Jeżeli poza występowaniem powysiłkowego skurczu oskrzeli astma jest dobrze kontrolowana lub gdy jest to jedyny objaw astmy, zaleca się często przyjmowanie szybko działającego leku przed planowanym wysiłkiem.
Kaszlowa postać astmy
Przewlekły kaszel może być jedynym objawem astmy. Kaszel sugerujący astmę jest:
- suchy i nawracający,
- występuje głównie w nocy,
- nasila się pod wpływem wysiłku fizycznego, zimnego powietrza, alergenów, zakażeń,
- nie ustępuje po leczeniu antybiotykami,
- może być sezonowy, co dość szybko nasuwa podejrzenie astmy.
Zwykle jednak kaszel występuje całorocznie. Wiąże się to często z rozpoznawaniem u dziecka zakażeń układu oddechowego i stosowaniem różnorodnej terapii, w tym bardzo często leczenia antybiotykami.
Astma aspirynowa
Jest relatywnie rzadka. Z reguły pierwsze objawy występują w 3.–4. dekadzie życia. Astma aspirynowa zazwyczaj zaczyna się katarem. Początkowo dziecko ma zatkany nos. Następnie pojawia się astma i nadwrażliwość na kwas acetylosalicylowy (ASA).
U osób z nadwrażliwością na ASA lub inne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) w ciągu kilku minut do 1–3 godzin po zażyciu leku występuje:
- duszność,
- katar,
- zaczerwienienie twarzy i szyi, zmiany skórne zwykle pod postacią pokrzywkowo-obrzękową,
- podrażnienie spojówek,
- czasem biegunka i wymioty.
Osoby z jawną nadwrażliwością mogą nawet umrzeć po zażyciu ASA lub innego NLPZ.
Astma trudna
U niektórych dzieci rozwija się astma trudna do leczenia. W astmie trudnej zamknięcie dróg oddechowych prowadzi do powstania pułapki powietrznej i rozdęcia płuc. Chorzy wymagają większych niż inne cierpiące na astmę osoby dawek glikokortykosteroidów wziewnych.
Przeczytaj także:
Nawracające infekcje
Objawy astmy – na co zwrócić uwagę
dr Anna Zawadzka-Krajewska | 15.04.2009